အခန်း (၁)
ညနေခင်း၏ နေရောင်ခြည်သည် အမရပူရမြို့ရှိ ရှေးဟောင်းသစ်သားအိမ်ကြီး၏ ပန်းဆွဲများပေါ်သို့ ရွှေရောင်လွှမ်းလျက် ကျရောက်နေသည်။ အသက် (၇၀) အရွယ် ဒေါ်သက်ထားသည် အိမ်ရှေ့ဝါးကွမ်းကပ် ကုလားထိုင်ပေါ်တွင် ထိုင်ရင်း၊ အိမ်ရှေ့ လမ်းမကြီးဆီသို့ မျှော်ကြည့်နေဆဲ ဖြစ်သည်။ ထိုစဉ် အိမ်နီးနားချင်းမလေး သီတာက ခြံဝင်းအတွင်းသို့ အပြေးအလွှား ဝင်လာခဲ့သည်။
“အန်တီသက် ... အန်တီသက် ... အိမ်ရှေ့မှာ ကားတစ်စီး ထိုးရပ်လာတယ်။ ဧည့်သည်ပါလာတယ်”
ဒေါ်သက်ထား၏ ရင်ထဲတွင် ဗျောင်းဆန်သွားခဲ့သည်။ နှစ်ပေါင်းများစွာ ဝေးကွာနေသော သားဖြစ်သူ ဇော်လင်း၏ မျက်နှာကို ချက်ချင်း ပြေးမြင်လိုက်မိသည်။
“ငါ့ ... ငါ့သားလေး ဇော်လင်း ပြန်လာပြီပေါ့ ... ဟုတ်တယ်မလား သီတာ”
ဒေါ်သက်ထားသည် ဝမ်းသာအားရဖြင့် တုန်ယင်စွာ အော်ဟစ်လိုက်ရင်း ထရပ်ရန် ကြိုးစားလိုက်သည်။ သီတာက “ဖြည်းဖြည်းပါ အန်တီသက်ရယ် ... ခေတ်လည်း မကောင်းတာ စိတ်ကို အေးအေးထားပါ” ဟု ဆိုကာ ဘေးမှ မတည်မငြိမ်ဖြစ်နေသော ဒေါ်သက်ထားကို ကူညီတွဲကူပေးလိုက်ရသည်။ ဒေါ်သက်ထားသည် ဒူးဆစ်များ နာကျင်နေသော်လည်း သားကို တွေ့ချင်ဇောဖြင့် တုတ်ကောက်ကို ကျစ်ကျစ်ပါအောင် ဆုပ်ကိုင်ကာ အိမ်ရှေ့ဧည့်ခန်းဆီသို့ အပြေးအလွှား လှမ်းလာခဲ့သည်။ သားဖြစ်သူ ဇော်လင်း ပြန်လာပြီဆိုသည့် အသိတစ်ခုတည်းဖြင့် သူမ၏ အိုမင်းနေသော ခန္ဓာကိုယ်ထဲသို့ ခွန်းအားများ ရုတ်တရက် ရောက်ရှိလာသကဲ့သို့ ခံစားလိုက်ရသည်။
အခန်း (၂)
ဧည့်ခန်းမကြီးအတွင်းရှိ သစ်သားခုံတန်းပေါ်တွင် အသက် (၂၀) ကျော်အရွယ် လူငယ်တစ်ယောက် စိုးရိမ်စိတ်အပြည့်ဖြင့် ထိုင်နေသည်။ ဒေါ်သက်ထား အိမ်ရှေ့သို့ ရောက်လာသည်နှင့် ထိုလူငယ်ကို မြင်လိုက်ရသောအခါ လက်များ တုန်ယင်စွာဖြင့် လှမ်းဆန့်လိုက်သည်။
“သား ... သားလေး ဇော်လင်း ... အမေ့ဆီ ပြန်လာပြီပေါ့ကွယ်”
လူငယ်လေးသည် ဝမ်းနည်းစရာ မျက်ဝန်းများဖြင့် ဒေါ်သက်ထားကို ကြည့်လိုက်ပြီး၊ ခုံပေါ်မှ ထကာ ဒေါ်သက်ထား၏ ခြေထောက်ရင်းတွင် ဝပ်တွားကန်တော့လိုက်သည်။
“ဖွားဖွား ... သားက ဦးဇော်လင်း မဟုတ်ပါဘူးခင်ဗျာ။ သားက ဦးဇော်လင်းနဲ့ ဒေါ်စန်းစန်းတို့ရဲ့ သား ... သား ကောင်းမြတ်ပါ”
“ဟင် ... မြေး ... ငါ့မြေးလေးလား”
ဒေါ်သက်ထား၏ အသံမှာ တိတ်ဆိတ်သွားခဲ့သည်။ လူငယ်လေး၏ နှာတံ၊ အပြုံးနှင့် မျက်လုံးများသည် သူမ၏ သား ဇော်လင်း ငယ်စဉ်ကအတိုင်း ချွတ်စွပ် တူညီလွန်းလှသည်။
“ဟုတ်ပါတယ် ဖွားဖွား ... သားက ဖွားဖွားရဲ့ မြေးပါ။ အဖေ့ရုပ်နဲ့ သား တူတယ်မလား”
“အေးပါကွယ် ... မင်းအဖေ ငယ်ငယ်ကအတိုင်းပါပဲ။ ဒါနဲ့ ... မင်းအဖေ ဇော်လင်းရော ... ဘာလို့ မင်းတစ်ယောက်တည်း လာရတာလဲ ... သားရော ဘာလို့ အမေ့ဆီ မလာတာလဲ”
လူငယ်လေး ကောင်းမြတ်သည် သက်ပြင်းတစ်ချက်ကို လေးနက်စွာ ရှူထုတ်လိုက်ပြီး၊ လက်ထဲတွင် ပါလာသော စာအိတ်အညိုရောင်လေးကို ဆုပ်ကိုင်ရင်း အမှန်တရားကို ခက်ခဲစွာ စတင်ပြောပြလိုက်သည်။
“ဖွားဖွား ... သား အမှန်အတိုင်း ပြောရရင် ... အဖေ ဆုံးပါးသွားတာ ဒီနေ့ဆိုရင် မီးသင်္ဂြိုဟ်တာ (၁) နှစ် ပြည့်ခဲ့ပါပြီ”
အခန်း (၃)
ထိုစကားကို ကြားလိုက်ရသည်နှင့် ဒေါ်သက်ထား၏ လက်ထဲမှ တုတ်ကောက်လေးသည် ကြမ်းပြင်ပေါ်သို့ လိမ့်ကျသွားခဲ့သည်။ သူမ၏ ကမ္ဘာကြီးတစ်ခုလုံး ပြိုလဲသွားသကဲ့သို့ ငြိမ်သက်သွားပြီး၊ ပါးပြင်ပေါ်သို့ မျက်ရည်များ ပူနွေးစွာ စီးကျလာခဲ့သည်။
“ငါ့ကို ... ငါ့သားက ဘာလို့ အသိပင် မပေးခဲ့ရတာလဲကွယ် ... အမေ့ကို မချစ်တော့လို့လား”
“မဟုတ်ပါဘူး ဖွားဖွားရယ် ... အဖေ မဆုံးခင်တုန်းက သားကို သေချာ မှာကြားသွားခဲ့တာပါ။ ဖွားဖွား အသက်ကြီးမှ စိတ်ထိခိုက်မှာစိုးလို့ မပြောဖို့ မှာခဲ့တာပါ။ ဒါပေမဲ့ သားကိုတော့ ‘မြန်မာပြည်ပြန်ရင် ဖွားဖွားဆီ သွားတွေ့ပါ၊ အဖေ့ကိုယ်စား ကန်တော့ပါ၊ ဖွားဖွားအတွက် လစဉ်သုံးဖို့ ပိုက်ဆံတွေကိုလည်း ထောက်ပံ့ပေးပါ’ လို့ မှာသွားခဲ့ပါတယ်”
“အို ... ပိုက်ဆံဆိုတာ မိခင်တစ်ယောက်အတွက် ဘာမှ အရေးမကြီးပါဘူး မြေးရယ် ... အမေဆိုတာ သားသမီးရဲ့ မေတ္တာနဲ့ လူကိုပဲ တမ်းတတာပါ။ ခုတော့ ... ငါ့သားလေးကို ငါ တစ်သက်လုံး ပြန်မတွေ့ရတော့ဘူးပေါ့”
ဒေါ်သက်ထားသည် ရင်ဘတ်ကို လက်ဖြင့် ဖိထားရင်း ဘဝတစ်လျှောက်လုံး သူမ သားအတွက် စောင့်ဆိုင်းခဲ့ရသော ခါးသီးသည့် အမှတ်တရများကို စကားလုံး တစ်လုံးချင်းစီဖြင့် ငိုကြွေးကာ ဖွင့်ဟလိုက်တော့သည်။
“အမေလေ ... သားလေး ဇော်လင်းကို ဗိုက်ထဲမှာ ရှိတုန်းကလည်း ၁၀ လလောက် မွေးဖွားဖို့ စောင့်ခဲ့ရတယ်။ ကျောင်းထားတော့လည်း ညနေဆို အိမ်ရှေ့ပြတင်းပေါက်ကနေ ပြန်လာမယ့်အချိန်ကို စောင့်ခဲ့ရတယ်။ အရွယ်ရောက်လို့ အပြင်ထွက်ရင်လည်း မနက်မိုးလင်းအထိ မအိပ်ဘဲ သား ပြန်လာမလားလို့ စောင့်ခဲ့ရတယ်။ အိမ်ထောင်ကျလို့ အိမ်ခွဲသွားတော့လည်း သားလေး သတင်းစကားများ ပို့မလားလို့ ဒီအိမ်ကြီးထဲမှာ စောင့်ခဲ့ရတယ်။ ရန်ကုန်ကို ထွက်သွားတော့လည်း စာလေးတစ်စောင်၊ ဖုန်းလေးတစ်ကော ပို့မလားဆိုပြီး ဖုန်းဘေးမှာ ထိုင်စောင့်ခဲ့ရတာ ... ခုတော့ ... အမေ စောင့်ရတာတွေ အကုန် အလကား ဖြစ်သွားခဲ့ပြီပေါ့”
အခန်း (၄)
ဒေါ်သက်ထား၏ ရင်ဖွင့်သံများသည် အိမ်ကြီးတစ်ခွင်လုံးကို ဝမ်းနည်းကြေကွဲဖွယ် ကောင်းအောင် လွှမ်းမိုးသွားခဲ့သည်။ လူငယ်လေး ကောင်းမြတ်သည် ဒေါ်သက်ထား၏ လက်များကို တင်းကြပ်စွာ ဆုပ်ကိုင်ထားရင်း မျက်ရည်များ ကျလာခဲ့သည်။
“ဖွားဖွားရယ် ... သား မရှိတော့တဲ့ အဖေ့ကိုယ်စား ကန်တော့ပါတယ်။ ဒီမှာ အဖေ မှာခဲ့တဲ့ စာအိတ်လေးပါ။ ဘုန်းကြီးကျောင်းမှာ အဖေ့အတွက် အမျှဝေဖို့လည်း သား ပိုက်ဆံလှူခဲ့ပါတယ်”
“သာဓု ... သာဓုပါ မြေးရယ် ... သားရော ဖွားဖွားဆီ ခကြာခဏ ပြန်လာဦးမှာလား”
“သားလည်း စိတ္မကောင်းပါဘူး ဖွားဖွား။ သားက သင်္ဘောသားဆိုတော့ ပင်လယ်ထဲမှာပဲ အချိန်ကုန်နေရတာပါ။ ခုလည်း အဖေ့ရဲ့ နောက်ဆုံး ဆန္ဒကို ဖြည့်ဆည်းပေးချင်လွန်းလို့ သင်္ဘောပေါ်ကနေ ခေတ္တနားပြီး မဖြစ်ဖြစ်အောင် လာခဲ့တာပါ”
“အေးပါကွယ် ... ဒါဆိုရင်လည်း အဖွား ဆက်ပြီး မစောင့်ရတော့ဘူးပေါ့။ ဒါနဲ့ ... မင်းအမေ စန်းစန်းရော ... သားဆီမှာ မေးမြန်းစရာများ မရှိတော့ဘူးလား”
“သား ပြောပြပါ့မယ် ဖွားဖွား ... မေမေ ဆုံးသွားတာလည်း (၃) နှစ်လောက် ရှိပါပြီ”
ဒေါ်သက်ထားသည် စကားမဆိုဘဲ ခဏမျှ ငြိမ်သက်သွားခဲ့သည်။ ထို့နောက် ပါးပြင်ပေါ်မှ မျက်ရည်များကို သုတ်လိုက်ရင်း ဆန်းကြယ်သော အပြုံးတစ်ခုကို ပြုံးလိုက်သည်။
“ဪ ... သူတို့ မရှိကြတော့ဘူးပေါ့။ ဒါဆိုရင်တော့ သူတို့က ဟိုဘက်ကမ္ဘာမှာ အမေ့ကို စောင့်နေကြတော့မှာပေါ့။ ဟုတ်တယ် ... အမြဲတမ်း စောင့်ခဲ့ရတဲ့ အမေ့အလှည့် ပြီးသွားပြီမို့၊ ခုတော့ ငါ့သားနဲ့ ငါ့ချွေးမတို့က အမေ့ကို ပြန်စောင့်ရမယ့် အလှည့် ရောက်သွားခဲ့ပြီပေါ့”
အခန်း (၅)
လူငယ်လေး ကောင်းမြတ်သည် ဒေါ်သက်ထားကို သံယောဇဉ်ကြီးစွာဖြင့် နှုတ်ဆက်ကာ အိမ်ကြီးပေါ်မှ ပြန်လည် ထွက်ခွာသွားခဲ့သည်။ အိမ်နီးနားချင်းမလေး သီတာသည် ဒေါ်သက်ထားကို အိပ်ခန်းဆီသို့ ပြန်လည်ခေါ်ဆောင်လာခဲ့သည်။
ခုတင်ပေါ်သို့ ဒေါ်သက်ထားကို အသာအယာ တွဲတင်ပေးပြီး စောင်ခြုံပေးမည်ပြုစဉ် ဒေါ်သက်ထားက သီတာ၏ လက်ကို တိုးတိုးလေး လှမ်းဆွဲလိုက်သည်။
“သီတာမလေး ... ခဏစောင့်ပါဦး”
“ဘာလိုချင်လို့လဲ အန်တီသက်”
ဒေါ်သက်ထားသည် သူမ၏ ခေါင်းအုံးအောက်သို့ ဖြည်းဖြည်း မှေးမှေး လက်နှိုက်လိုက်ပြီး၊ ဟောင်းနွမ်းနေပြီဖြစ်သော အဖြူအမည်း ဓာတ်ပုံလေးတစ်ပုံကို ထုတ်ယူလိုက်သည်။
“ဒီမှာ ကြည့်ပါဦး သီတာ ... စောစောက ပြန်သွားတဲ့ အန်တီ့မြေးလေးနဲ့ ဒီဓာတ်ပုံထဲက အန်တီ့သားလေး ဇော်လင်းနဲ့ တကယ် မတူဘူးလား”
သီတာသည် ဓာတ်ပုံလေးကို သေချာကြည့်လိုက်ရာ အမှန်တကယ်ပင် ရုပ်ချင်း၊ အပြုံးချင်း ထပ်တူကျနေသည်ကို တွေ့လိုက်ရသဖြင့် ပြုံးလိုက်မိသည်။
“ဟုတ်တယ်နော် အန်တီသက် ... တကယ်ကို ချွတ်စွပ်တူတာပဲ။ အန်တီသက် စိတ်အေးအေးထားပြီး မှေးလိုက်ပါဦးနော်”
သီတာသည် ဒေါ်သက်ထားကို စောင်အသာခြုံပေးကာ ထွက်ခွာရန် ပြင်လိုက်စဉ်၊ ဒေါ်သက်ထား၏ လက်ကလေးသည် သီတာ၏ လက်ကောက်ဝတ်ကို ဆုပ်ကိုင်လိုက်ပြန်သည်။ ဒေါ်သက်ထား၏ မျက်ဝန်းများတွင် မပြောင်းလဲသော သံယောဇဉ်များနှင့်အတူ တိုးညှင်းသော အသံလေးဖြင့် ပြောလိုက်သည်။
“သီတာ ... မနက်ဖြန်ကျရင် ပြန်လာဦးနော် ... အန်တီသက် ဒီပြတင်းပေါက်နားမှာပဲ စောင့်နေမယ်”
နိဂုံး (Conclusion)
မိခင်တစ်ဦး၏ မေတ္တာဆိုသည်မှာ ကာလဒေသနှင့် သေခြင်းတရားတို့ပင် ပိုင်းခြား၍ မရနိုင်သော သံယောဇဉ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ဘဝတစ်လျှောက်လုံး သားသမီးအတွက် စောင့်ဆိုင်းခြင်းများဖြင့် သမိုင်းရေးထိုးခဲ့သော မိခင်တို့၏ နှလုံးသားသည် မိမိသားသမီး မရှိတော့သည့်တိုင်အောင် စောင့်ဆိုင်းခြင်း အလေ့အထကို မစွန့်လွှတ်နိုင်ခဲ့ပေ။ ထို့ကြောင့် မိဘများ သက်ရှိထင်ရှား ရှိနေချိန်တွင် စောင့်ဆိုင်းစေခြင်း မပြုဘဲ မေတ္တာဖြင့် ဂရုစိုက် စောင့်ရှောက်ကြပါစို့။